Gouda 1787. Radicalisering, Revolutie, Restauratie.

De politieke verhoudingen in Gouda radicaliseerden snel in de eerste helft van 1787. Op 28 juni 1787 was het Goudse vrijkorps van gewapende burgers betrokken bij de befaamde aanhouding van prinses Wilhelmina van Pruisen bij de Goejanverwellesluis. Daarna smeedden de patriotten in het diepste geheim hun voorbereidingen voor een stedelijke revolutie: de regenten van de tegenpartij moesten worden afgezet. Maar de lokale Oranjepartij voltrok haar eigen (contra-)revolutie, mogelijk gemaakt door de invasie waarmee Pruisen Wilhelmina te hulp schoot. Gouda kreeg te maken met een gewelddadige afrekening en een georganiseerde plundering van de stad;. door orangisten zelf een ‘zuivering’ genoemd. Patriotten ontvluchtten de stad, sommigen weken zelfs uit naar het buitenland. De stadhouder keerde terug en de restauratie begon.